Tự làm thẻ đen trắng cho bé sơ sinh: hướng dẫn từng bước
Chỉ cần giấy trắng dày, bút đen và ba mươi phút. Bài viết hướng dẫn chọn hoạ tiết, kích thước, cách bảo quản và cách dùng thẻ sao cho bé không chán.
4 phút đọc

Thẻ tương phản đen trắng là món hiếm hoi vừa rẻ, vừa dễ làm, vừa đúng nhu cầu của bé sơ sinh. Trong những tuần đầu, thị lực của bé chưa phân biệt tốt các màu gần nhau, nhưng ranh giới đen - trắng thì rõ ràng. Đó là lý do bé có thể nhìn chăm chú vào một hình xoắn ốc đen trắng lâu hơn nhiều so với một con thú bông bảy màu.
Chuẩn bị
- Giấy trắng dày, định lượng khoảng 200 gsm trở lên, hoặc bìa cứng trắng
- Bút lông đen loại không mùi, nét to
- Thước, kéo hoặc dao rọc giấy
- Băng dính trong bản rộng để bọc mép, hoặc máy ép plastic nếu có
Kích thước hợp lý là 15 x 15 cm hoặc 15 x 20 cm. Nhỏ hơn thì bé khó nhìn từ khoảng cách nằm, lớn hơn thì cầm bất tiện.
Chọn hoạ tiết
Nguyên tắc chung: mảng đen và mảng trắng nên chiếm diện tích gần bằng nhau, đường nét dày, tránh vẽ chi tiết vụn.
Bộ tuần 1-4 — hình học đơn giản:
- Ba sọc đen dày song song trên nền trắng
- Bàn cờ ô vuông lớn
- Vòng tròn đen đặc giữa nền trắng
- Hình xoắn ốc nét dày
- Nửa trên đen, nửa dưới trắng
Bộ tuần 5-12 — hình có nội dung:
- Khuôn mặt đơn giản: hai chấm mắt, một nét cong miệng
- Ngôi sao năm cánh nét dày
- Hình cây, hình nhà theo lối tối giản
- Chữ cái đầu trong tên bé, viết thật to
Từ khoảng ba tháng, bé bắt đầu phân biệt được màu đỏ. Có thể thêm một điểm nhấn đỏ vào vài thẻ — nguyên lý này chính là thứ thẻ gấp thị giác đen trắng đỏ đang dùng.
Các bước làm
- Cắt phôi. Cắt sẵn mười tới mười hai tấm cùng kích thước để cả bộ nhìn gọn gàng.
- Vẽ nhẹ bằng bút chì. Phác trước để đường nét đều, tránh phải sửa bằng bút đen.
- Tô kín bằng bút lông. Tô đầy, không để lộ vệt trắng bên trong mảng đen — độ tương phản mới đủ mạnh.
- Để khô hoàn toàn. Ít nhất ba mươi phút trước khi bọc, tránh mực nhoè.
- Bọc mép. Dán băng dính trong quanh bốn cạnh, hoặc ép plastic. Bước này quan trọng vì bé sẽ ngậm thẻ khi đủ lớn để cầm.
- Bo góc. Cắt tròn bốn góc để không có cạnh nhọn.
Dùng thẻ thế nào
Khoảng cách. Đặt cách mặt bé hai mươi đến ba mươi centimet. Xa hơn là ngoài vùng nhìn rõ của bé sơ sinh.
Thời lượng. Mỗi lượt một đến hai phút, vài lượt trong ngày. Dừng khi bé quay mặt đi.
Vị trí. Dựng thẻ cạnh chỗ bé nằm, hoặc kẹp vào thành cũi. Nhớ đổi bên trái - phải để bé không chỉ quay đầu về một hướng.
Đổi thẻ. Cứ vài ngày đổi sang thẻ khác. Bé quen mặt rất nhanh và sẽ ngừng chú ý.
Kết hợp với tập nằm sấp. Đặt thẻ trước mặt bé khi bé nằm sấp là cách hiệu quả để bé giữ đầu lâu hơn — xem thêm bài Tummy time cho bé sơ sinh.
Lưu ý an toàn
- Không để thẻ trong cũi khi bé ngủ
- Kiểm tra băng dính trước mỗi lần dùng, bong ra là dán lại ngay
- Không dùng bút lông có mùi dung môi mạnh
- Thẻ ướt, mềm, rách mép thì bỏ và làm tấm mới
Khi nào thì thôi dùng
Khoảng bốn đến năm tháng, bé phân biệt màu tốt hơn và quan tâm nhiều hơn tới việc cầm nắm. Lúc đó thẻ đen trắng mất dần sức hút, và có thể chuyển sang sách vải, đồ chơi có kết cấu để bé sờ và ngậm. Bộ thẻ tự làm vẫn giữ được để dùng lại cho bé sau, nếu bọc kỹ.
Nội dung trên mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn của nhân viên y tế. Khi có lo lắng về sự phát triển của bé, ba mẹ hãy trao đổi với bác sĩ nhi khoa.





